Vleermuizen in spouwmuur? Zo pak je het wettelijk en natuurvriendelijk aan

Hoor je ’s avonds getik of gepiep bij je gevel, zie je kleine keuteltjes onder het metselwerk of vliegen er bij schemer vleermuizen langs dezelfde plek in en uit? Grote kans dat er vleermuizen in de spouwmuur verblijven. Dat is geen reden tot paniek, wél een reden om het volgens de Wet natuurbescherming zorgvuldig aan te pakken. Vleermuizen (zoals de gewone dwergvleermuis en laatvliegers) zijn wettelijk beschermde diersoorten, hun verblijfplaatsen mag je dus niet zomaar verstoren of dichtmaken.

Snel duidelijkheid zonder risico? Plan een (vrijblijvend) adviesgesprek in.

Waarom vleermuizen graag in een spouwmuur zitten

• Toegankelijke spouwmuur met open stootvoegen of kieren rond kozijnen biedt een veilige, droge verblijfplaats.

• De ruimte tussen de muren blijft in de zomer koel en in de winter relatief warm.

• Na na-isolatie elders in de buurt kunnen dieren naar jouw woning uitwijken als die nog openingen heeft.

Belangrijk: een “vleermuisvriendelijke” woning begint bij het voorkomen van ongecontroleerde openingen. Dichtmaken mag echter nooit zolang er vleermuizen aanwezig (kunnen) zijn.

Wat is “natuurvrij maken” precies?

Natuurvrij maken betekent: je woning ecologisch en wettelijk juist voorbereiden op werkzaamheden (bijv. spouwmuur isoleren of renoveren) zónder vleermuizen of andere beschermde dieren te schaden. Het is méér dan “even een gat dichtkitten”. Zo werkt het:

1. Ecologisch onderzoek
   Een erkend ecoloog onderzoekt of er vleermuizen aanwezig zijn, welke vleermuissoorten het betreft en welke verblijfplaatsen (zomer-/winterverblijf, kraamkolonie) gebruikt worden. Dit gebeurt conform natuurkalender en opsparingsmethoden (visuele inspecties, avond-/ochtendtellingen).

2. Planning volgens de natuurkalender
   Werkzaamheden plan je buiten de kraamperiode (meestal april t/m juli) en buiten strenge winterrust. Het doel is de staat van instandhouding niet te schaden.

3. Uitsluiten met eenrichtingsvoorzieningen
   Gecontroleerd natuurvrij maken gebeurt met eenrichtingsflappen of fijn RVS-gaas (maaswijdte 3–10 mm) op open stootvoegen en andere openingen. Vleermuizen kunnen wel naar buiten, maar niet terug. Deze fase duurt doorgaans enkele nachten (exacte duur bepaalt de ecoloog).

4. Alternatieve verblijfplaatsen aanbieden
   We hangen (indien nodig) vleermuiskasten op of creëren alternatieve verblijfplaatsen op de meest gunstige gevel. Zo blijft er geschikt leefgebied beschikbaar.

5. Afdichten en oplevering
   Pas na bevestiging van de ecoloog dat de spouwmuur natuurvrij is, worden alle openingen duurzaam afgedicht en kan de na-isolatie starten. De ecoloog levert een rapportage (handig voor gemeente, verzekeraar of wanneer een ontheffing of soortenmanagementplan geldt).

Wil je je woning natuurvrij laten maken (met ecologisch rapport)? Neem contact met ons op!

Mag je isoleren met vleermuizen in je spouw?

Kort antwoord: nee, niet zonder ecologisch onderzoek en duidelijke groene licht van de ecoloog. “Zomaar isoleren” is verboden en kan dieren insluiten of doden. Het risico: juridische problemen én blijvende schade aan je gevel (stank, ongedierte, vocht).

Goed om te weten is dat steeds meer gemeenten werken met een soortenmanagementplan. Daarmee is vooraf geregeld waar, wanneer en hoe natuurvriendelijk isoleren mag. Heb je daar géén dekking van, dan kan een ontheffing nodig zijn. Wij helpen je uitzoeken wat in jouw spouwmuur van toepassing is.

Twijfel over regels in jouw gemeente? Laat ons dit voor je checken!

Natuurvriendelijk isoleren, zo doen wij dat

Bij De Vries Isolatie combineren we vakwerk met bescherming van vleermuizen:

• Stap-voor-stap traject: adviesgesprek → ecologisch onderzoek → natuurvrij maken → spouwmuurisolatie → oplevercontrole.

• We werken met gecertificeerde ecoloog-partners en houden ons strikt aan de Wet natuurbescherming.

• Tijdens uitvoering gebruiken we het juiste boorpatroon, beschermen we ventilatie-openingen met passend RVS-weringgaas en dichten we overige open stootvoegen duurzaam af.

• Documentatie en fotoverslag voor je eigen dossier, gemeente en eventuele subsidie aanvraag.

Zeker weten dat je wettelijk goed zit? Plan je natuurvriendelijke isolatie met ons in.

Na-isolatie: materiaal en timing (veilig voor mens én natuur)

Zodra de ecoloog bevestigt dat de spouw natuurvrij is, kiezen we het isolatiemateriaal dat past bij jouw spouwmuren en geveltype:

• EPS-parels: ideaal bij onregelmatige of smalle spouw, vullen hoekjes goed.

• Minerale wol (glaswol): hoge isolatiewaarde, goede brandclassificatie.

• PUR (in situ): voor specifieke situaties, alleen door gecertificeerde verwerkers.

Cruciaal is dat alle openingen en open stootvoegen eerst correct zijn afgedicht (na het natuurvrij-traject), zodat de spouwmuur isoleren geen nieuwe toegankelijke spouwmuur voor dieren oplevert.

Herkennen, zit er echt een vleermuis in je spouw?

• Vaste aanvliegroute bij schemer, meestal langs hoek van een gebouw of onder een dakrand.

• Keuteltjes (droog, kruimelig) bij open stootvoeg of latei.

• Zacht gepiep/getik achter het metselwerk.

• Seizoenspatroon: kraamtijd in het voorjaar/zomer, soms winterrust op beschutte plekken.

Snel duidelijkheid? Neem contact op met een van onze experts!

Veelgestelde vragen over vleermuizen en spouwmuren

Is het gevaarlijk om vleermuizen in je spouw te hebben?
Nee, vleermuizen zijn niet gevaarlijk en eten zelfs insecten. Het probleem is juridisch en bouwkundig: verblijfplaatsen zijn beschermd en je mag ze niet verstoren.

Kan ik zelf gaas of kit plaatsen?
Niet als er mogelijk vleermuizen aanwezig zijn. Zelf “dichtzetten” kan dieren insluiten. Laat eerst ecologisch onderzoek doen en natuurvrij maken.

Hoe lang duurt natuurvrij maken?
Meestal enkele dagen (afhankelijk van soort en seizoen). Timing buiten de kraamperiode versnelt het proces.

Moeten er altijd vleermuiskasten worden opgehangen?
Als alternatieve verblijfplaats nodig is, wel. De ecoloog bepaalt locatie en type. Wij kunnen plaatsing meeleveren.

Wat kost dit allemaal?
Dat hangt af van je woning, de aanwezige vleermuizen en benodigde voorzieningen. We maken graag een transparante offerte met planning en stappen.

Dus, zie of vermoed je dat er vleermuizen in jouw spouwmuur zitten?

Dan is de belangrijkste regel: niet zelf dichtmaken of isoleren. Omdat vleermuizen wettelijk beschermd zijn, moet er altijd eerst een ecologisch onderzoek plaatsvinden. Daarna volgt (indien nodig) het traject van natuurvrij maken: vleermuizen veilig uitsluiten, alternatieve verblijfplaatsen bieden en pas daarna de spouw afdichten en isoleren.

De juiste volgorde is onderzoek → natuurvrij maken → isoleren. Zo voorkom je problemen, voldoe je aan de wet én profiteer je alsnog van de voordelen van spouwmuurisolatie.

Wil je zeker weten dat jouw situatie correct wordt aangepakt?

Vraag een offerte aan Plan een adviesgesprek